گزگز، مورمور شدن، خواب رفتگی و بی حس شدن دست ها

در این نوشته دکتر مهسا عدیلی در مورد گزگز، مورمور شدن، خواب رفتگی و بی حس شدن دست ها توضیحاتی ارائه داده اند

بی حسی دست ها می تواند در اثر آسیب، تحریک یا فشرده شدن یکی از اعصاب در بازو و یا مچ دست باشد. بیماری هایی که بر روی اعصاب محیطی تأثیر می گذارند مانند دیابت هم می توانند باعث بی حسی شوند. اگرچه در بیماران دیابتی علائم مشابه معمولاً در پاها نیز دیده می شود. گاهی بی حسی ممکن است به دلیل مشکلات مغز یا نخاع شما ایجاد شود. اگرچه در چنین مواردی ضعف عضلانی و از دست دادن عملکرد نیز رخ می دهد.

پزشک شما برای تشخیص علت بی حسی در قدم اول نیاز به گرفتن یک شرح حال کامل و انجام معاینات دقیق دارد و برای رسیدن به تشخیص نوار عصب و عضله و یا تصویربرادری درخواست می دهد.

شایعترین علل  احتمالی بی حسی در یک یا هر دو دست شما عبارتند از:
  • آرتروز مهره های گردنی
  • سندرم تونل کارپ (چسبندگی عصب در مچ دست)
  • سندرم تونل کوبیتال (چسبندگی عصب در آرنج)
  • نوروپاتی محیطی ناشی از دیابت
  • نوروپاتی شیمی درمانی (عارضه دارویی)
  • کمبود ویتامین ها
  • مصرف بیش از اندازه الکل
  • سکته مغزی
  • ام اس

آرتروز مهره های گردن

آرتروز یک اصطلاح کلی برای بیان آسیب ها و ساییدگی های مربوط به سن است که بر مهره ها و دیسک های شما تأثیر می گذارد. با افزایش سن، ایجاد استخوان های اضافه، کم شدن آب دیسک ها و کوچک شدن آن ها علائم آرتروز ایجاد می شود.

آرتروز گردن بسیار شایع است و با افزایش سن بدتر می شود. بیش از 85 درصد افراد بالای 60 سال درجاتی آرتروز گردن دارند. اکثر مردم علامت زیادی ندارند و در صورت بروز علائم نیز اغلب به درمان های غیر جراحی پاسخ می دهند.

در بیشتر افراد آرتروز گردن هیچ علامتی ایجاد نمی کند. بیشترین علامت آن شامل درد و سفتی در گردن است. گاهی اوقات آرتروز گردن منجر به کم شدن فضای نخاع و ریشه های عصبی می شود. اگر نخاع یا ریشه های عصبی تحت فشار قرار گیرند ممکن است گزگز، مورمور، سوزن سوزن شدن، بی حسی و ضعف در بازوها، دست ها را تجربه کنید.

با ایجاد این علایم حتما به پزشک متخصص طب فیزیکی مراجعه کنید . در این موارد تست نوار عصب و عضله برای شما انجام می شود تا میزان آسیب ریشه های عصبی بررسی شود و بر اساس آن درمان برای شما شروع می شود.

سندرم تونل کارپ (چسبندگی عصب مدین در مچ دست)

یکی از مهم ترین و شایع ترین علل بی حسی و خواب رفتن دست ها سندروم تونل کارپ می باشد. سندرم تونل کارپ در اثر فشار بر روی عصب مدین ایجاد می شود. تونل کارپ یک کانال باریک است که توسط استخوان ها و رباط ها در کف دست شما احاطه شده است. وقتی عصب مدین فشرده می شود علایمی مثل درد، بی­حسی، سوزن سوزن شدن، گزگز و خواب رفتگی در انگشت شست، انگشت اشاره، انگشت میانی و انگشت حلقه ایجاد می­شود. این افراد همچنین می­توانند درد را در بازوهایشان نیز حس کنند.

بی حسی و خواب رفتگی ها بیشتر شبانه هست و حتی بیمار را از خواب بیدار می کند و بیمار با تکان دادن دست ها احساس بهتری دارد. در موارد شدید بیمار در طول روز هم علامت دار می شود. در خانم های خانه دار و بیماران با بیماری های زمینه ایی مثل دیابت، مشکلات تیروییدی و روماتیسم مفصلی بیشتر دیده می شود. همچنین کسانی که کار های تکراری با دست انجام می دهند مستعد این آسیب هستند.

با بروز این علایم حتما به پزشک متخصص طب فیزیکی مراجعه کنید. در این موارد تست نوار عصب و عضله بسیار کمک کننده است. این تست به صورت دقیق عصب های دست شما را بررسی می کند و شدت آسیب آن را مشخص می کند. همچنین به افتراق عللی که منجر به خواب رفتگی دستها می شود ( مثل آرتروز گردن و یا سایر علل ) کمک می کند.

بسته به اینکه شدت آسیب عصب چقدر باشد پزشک شما درمان  مناسب را انتخاب می کند. در موارد درگیری خفیف استراحت دادن به دست ها، استفاده از آتلی که پزشک تان تجویز می کند و مصرف دارو اغلب کمک کننده است. در صورت عدم پاسخ به درمان های اولیه و یا در درگیری با شدت متوسط تزریق اطراف عصب انجام می گردد. این تزریق باید توسط پزشک متخصص انجام گردد. دارویی که اطراف عصب تزریق می گردد با کاهش التهاب کانال دست، فشار روی عصب را کم می کند. متاسفانه گاهی بیماران بی حسی و خواب رفتگی دست ها را جدی نمی گیرند و موقعی به پزشک مراجعه می کنند که آسیب عصب شدید است و در این موارد نیاز به عمل جراحی می باشد.

سندرم تونل کوبیتال (چسبندگی عصب اولنار در آرنج)

عصب اولنار یکی از اعصابی است که از قسمت داخلی آرنج عبور می کند و از آنجا وارد یک کانال می شود. اطراف این کانال  بافت استخوانی و رباط ها هستند و در نتیجه فضایی ست که مستعد گیر انداختن عصب است. به فشرده شدن و تحریک عصب در این کانال “سندرم تونل کوبیتال”  می گویند و می تواند منجر به بروز علایم تحریک عصب می شود.

شایعترین این علایم شامل موارد زیر است:

  • بی حسی، گزگز، مورمور و یا سوزن سوزن شدن دست به ویژه در انگشت حلقه و انگشت کوچک (انگشت 4 و 5)
  • درد در قسمت داخلی آرنج
  • وجود ضعف در بعضی از حرکات دست
  • لاغر شدن عضلات دست
سندرم تونل کوبیتال علل مختلفی دارد که شایع ترین آن شامل موارد زیر است:
  • استفاده مکرر از آرنج
  • دررفتگی یا بی ثباتی آرنج
  • شکستگی استخوان های نزدیک عصب
  • آرتروز قابل توجه آرنج

اگر در آرنج خود دردی دارید که با یک دوره استراحت کوتاه بهبود نمی یابد و اگر بی حسی، سوزن سوزن شدن، ضعف حرکات مچ دست یا لاغر شدن عضلات دست را دارید باید به پزشک متخصص طب فیزیکی مراجعه کنید.

پزشک متخصص طب فیزیکی در قدم اول از شما یک شرح حال دقیق و کامل می گیرید. پس از انجام معاینات برای شما تست نوار عصب و عضله انجام می دهد. در این تست با تمرکز بر عصب اولنار میزان آسیب آن را بررسی می کند و هم سایر علل احتمالی خواب رفتگی دست ها مثل دیسک گردنی و چسبندگی عصب در مچ دست را بررسی می کند.  بر اساس میزان درگیری عصب در نوار عصب و عضله درمان برای شما شروع می شود.

در آسیب های خفیف درمان های غیر جراحی شامل استراحت، اصلاح فعالیت ها و کم کردن حرکات مضر، داروهای ضد التهاب و پدهای آرنج خط اول درمان هستند و اغلب بسیار کمک کننده است و اکثر بیماران با این روشهای درمانی ساده علائم شان بهبود می یابد.  برای کسانی که با وجود این روشهای درمانی همچنان علامت دارند ممکن است تزریق در ناحیه ایی که عصب تحت فشار است انجام گردد. اگر علی رغم همه این درمان ها علائم مداوم یا شدید باشد ممکن است جراحی برای بیمار در نظر گرفته شود.

نوروپاتی دیابتی

نوروپاتی دیابتی نوعی آسیب عصبی است که در صورت ابتلا به دیابت یا مرض قند می تواند ایجاد شود. قند خون بالا (گلوکز) می تواند به اعصاب بدن آسیب برساند. نوروپاتی دیابتی اغلب به اعصاب پاهای شما آسیب می رساند.  با پیشرفت نوروپاتی کم کم اعصاب دست ها نیز درگیر می شود.

بسته به اعصاب آسیب دیده علائم نوروپاتی دیابتی می تواند از درد و بی حسی در پاها تا مشکلات سیستم گوارشی، دستگاه ادراری، قلب و عروق باشد. برخی از افراد علائم خفیفی دارند اما برای بعضی از آنها نوروپاتی دیابتی می تواند کاملاً دردناک و ناتوان کننده باشد.

نوروپاتی دیابتی یک عارضه جدی دیابت است که ممکن است تا 50٪ افراد دیابتی را درگیر کند. اما شما اغلب می توانید با کنترل مداوم قند خون و داشتن یک سبک زندگی سالم از نوروپاتی دیابتی جلوگیری کرده و یا پیشرفت آن را کاهش دهید.

البته چهار نوع اصلی نوروپاتی دیابتی وجود دارد. اما ما در این مطلب تنها به نوروپاتی محیطی که شیوع بیشتری دارد می پردازیم. نوروپاتی محیطی شایعترین نوع نوروپاتی دیابتی است. نوروپاتی محیطی دیابتی ابتدا روی پاها تأثیر می گذارد و پس از آن بر روی دست ها و بازوها تأثیر می گذارد. علایم در افراد مختلف می تواند متفاوت باشد. معمولاً علائم به تدریج ایجاد می شوند. ممکن است تا زمانی که آسیب عصبی قابل توجهی رخ نداده باشد، متوجه چیزی نشوید. علائم و نشانه های نوروپاتی محیطی اغلب در شب بدتر است و ممکن است شامل موارد زیر باشد:

  • بی حسی یا کاهش توانایی در احساس درد یا تغییرات دما
  • احساس سوزن سوزن شدن یا سوزش در کف پاها و دست ها
  • افزایش حساسیت به لمس. برای برخی از افراد حتی وزن روتختی نیز می تواند دردناک باشد

بنابراین اگر به بیماری دیابت مبتلا هستید و خواب رفتگی دست و پا دارید هرچه سریعتر به متخصص طب فیزیکی مراجعه کنید تا علت این خواب رفتگی مشخص گردد و درمان هرچه سریعتر آغاز گردد.

نوروپاتی ناشی از شیمی درمانی (عارضه دارویی)

نوروپاتی محیطی به معنی درگیری اعصاب محیطی هست. عوامل مختلفی می توانند به اعصاب محیطی بدن آسیب بزنند. یکی از آنها داروهای شیمی درمانی است. نوروپاتی محیطی ناشی از شیمی‌درمانی، عارضه شدید بسیاری از داروهای شیمی‌درمانی است. این عارضه دارویی در میان 30 تا 40 درصد از بیماران دریافت‌کننده شیمی‌درمانی دیده می شود و شیوع آن با افزایش تعداد داروهای مورد استفاده در شیمی‌درمانی بیشتر می‌شود. گاهی حتی پزشک مجبور می شود دوز داروهای شیمی‌درمانی کاهش دهد و یا درمان را متوقف کند.

فاکتورهای خطرساز ابتلا به نوروپاتی محیطی ناشی از شیمی‌درمانی عبارتند از یک رژیم‌ درمانی حاوی چندین دارو شیمی درمانی، شروع با دوز بالا، مدت درمان طولانی، سن بالا، نژاد سیاه، بیماری‌های زمینه‌ای مثل دیابت، سوء مصرف الکل، بیماری‌های مزمن کبدی، عفونت HIV، بیماری عروق محیطی و کمبودهای تغذیه‌ای.

شروع علائم نوروپاتی ناشی از شیمی‌درمانی در داروهای مختلف، متفاوت است. گاه چند هفته یا چند ماه پس از شروع درمان، آغازشده و طی درمان و یا پس از قطع آن به حداکثر می‌رسند. در برخی از بیماران تا مدت‌ها پس از قطع درمان، علائم نوروپاتی ادامه داشته و ممکن است دائمی باشند.

تظاهرات نوروپاتی محیطی بسته به نوع فیبرهای عصبی درگیر دارد. آسیب اعصاب حسی با احساس گزگز، مورمور و سوزش همراه است. آسیب اعصاب حرکتی اغلب با اسپاسم‌های عضلانی یا شلی عضلات تظاهر می‌کند و طی آن قدرت عضلات کاهش می‌یابد. بهترین روش بررسی اعصاب محیطی و تعیین شدت آن نوار عصب و عضله است. نوار عصب با بررسی تک تک اعصاب محیطی مشخص می کند که آیا درگیری وجود دارد یا نه و درگیری از چه نوعی و با چه شدتی ست. درمان های لازم بر اساس آن شروع می شود.

نوروپاتی ناشی از کمبود ویتامین

کمبود ویتامین ها اثرات مختلفی بر بدن می گذارند. یکی از مشکلاتی که ایجاد می کنند نوروپاتی محیطی است. نوروپاتی به معنی آسیب اعصاب محیطی بدن است. کمبود ویتامین های گروه “ب” می توانند سبب نوروپاتی شوند. به طور معمول با گزگز، مورمور، بی حسی و یا سوزش در کف پاها شروع می شود و کم کم به دست ها می رسد.

با پیشرفت نوروپاتی ضعف عضلانی نیز دیده می شود. در این موارد نوار عصب و عضله بسیار کمک کننده است. نوار عصب نشان می دهد که آیا علت این علایم بیمار نوروپاتی هست یا خیر و اگر بیمار مبتلا به نوروپاتی ست، شدت درگیری آن چقدر است. بر اساس نوار عصب و میزان درگیری درمان برای بیمار شروع می شود.

شایعترین علل  احتمالی بی حسی در یک یا هر دو دست شما عبارتند از:
  • آرتروز مهره های گردنی
  • سندرم تونل کارپ (چسبندگی عصب در مچ دست)
  • سندرم تونل کوبیتال (چسبندگی عصب در آرنج)
  • نوروپاتی محیطی ناشی از دیابت
  • نوروپاتی شیمی درمانی (عارضه دارویی)
  • کمبود ویتامین ها
  • مصرف بیش از اندازه الکل
  • سکته مغزی
  • ام اس

نوروپاتی ناشی از مصرف بیش از حد الکل

الکل برای بافت های عصبی مانند سم است. این اثرات سمی به مرور با مصرف الکل بیشتر می شوند و به تدریج بافت های عصبی را از بین می برند.

مبتلایان به نوروپاتی الکلی اعصاب محیطی شان به دلیل استفاده بیش از حد الکل آسیب دیده است. در عین حال سیستم عصبی برای عملکردش به ویتامین هایی وابسته است که نوشیدن الکل مقدار این مواد مغذی در بدن را کم می کند. کمبود این مواد مغذی و ویتامین ها  باعث اختلال در عملکرد عصبی بدن می شود و در نتیجه باعث پیشرفت نوروپاتی الکلی می شود.

خوشبختانه در صورتی که بیمار مصرف الکل را قطع کند ، علائمش کمتر می شود و از آسیب بیشتر به بدنش جلوگیری خواهد شد. با این حال برخی از آسیب هایی که به عصب رسیده دائمی خواهد بود و تا آخر عمر با بیمار همراه است.

نوروپاتی الکلی علایم مختلفی دارد که شایعترین آن ها شامل بی حسی، سوزن سوزن شدن و احساس داغ شدن ، اسپاسم و گرفتگی عضلات ، ضعف و تحلیل رفتن بافت عضلانی و اختلال در حرکت است.

به محض دیدن این علایم به پزشک متخصص طب فیزیکی مراجعه کنید. متخصصین طب فیزیکی با انجام نوار عصب و عضله اعصاب محیطی شما را بررسی می کنند و همزمان با انجام آزمایشات خونی سطح ویتامین های بدن شما را اندازه می گیرند.

اولین قدم در درمان قطع مصرف الکل می باشد. ویتامین ها و سایر داروها طبق نظر پزشک برای تان شروع می شود.

سکته مغزی

سکته مغزی یک اختلال عصبی ناگهانی است که به علت اختلال در خون‌رسانی مغز ایجاد می شود. در واقع اگر خون‌رسانی به قسمتی از مغز دچار اختلال شود، آن قسمت از مغز دیگر نمی‌تواند عملکرد طبیعی خود را داشته باشد. بسته به این که کدام قسمت مغز آسیب دیده بیماران علایم مختلفی دارند. بعضی از آن ها گزگز و یا خواب رفتگی و ضعف در اندام ها را دارند. بنابراین اگر به صورت ناگهانی دچار این علایم شدید هر چه سریعتر به پزشک مراجعه کنید تا علت آن بررسی شود و درمان های لازم شروع گردد. گاهی مراجعه دیرهنگام صدمات جبران ناپذیری به شما وارد  میکند.

ام اس

مولتیپل اسکلروزیس (MS) یک بیماری خود ایمنی است که در آن سیستم ایمنی بدن به لایه محافظتی اعصاب شما (میلین) حمله می‌کند. ام اس علایم مختلفی دارد. احساس بی حسی یا سوزن سوزن شدن و خواب رفتن در دست‌ها، پا‌ها و صورت از علائم شایع بیماری ام اس است.

البته با توجه به اینکه علل مختلفی برای خواب رفتگی دست و پا وجود دارد و بیماری ام اس شیوع پایینی دارد، بنابراین با داشتن این علایم وحشت زده نشوید. بهتر است به پزشک متخصص جهت معاینه مراجعه کنید.

با توجه به مطالب گفته شده و از آن جا که خواب رفتگی دست ها و پاها علل مختلفی دارد، متخصصین طب فیزیکی بعد از انجام معاینات کامل با درخواست تصویربرداری و انجام تست نوار عصب و عضله علل احتمالی را بررسی می کنند. بنابراین با داشتن این علایم هر چه زودتر به پزشک مراجعه کنید. گاهی مراجعه دیرهنگام صدمات جبران ناپذیری به همره دارد.

آدرس و شماره تماس دکتر مهسا عدیلی

آدرس کلینیک:

  • بندرعباس، بلوار سید جمال الدین اسدآبادی، چهار راه فاطمیه، رو به روی شیرینکده، کوچه بینش ۸، ساختمان پارسه، طبقه ۹
  • تلفن:
    ۰۷۶-۳۲۲۱۱۵۴۴
    ۰۹۳۰۴۲۸۲۱۱۱
    .

آدرس و شماره تماس دکتر زینب بساق زاده

آدرس کلینیک:

  • مطب: آبادان، خیابان امیری، فرعی سیزدهم،برج پزشکی متروپل، طبقه اول، واحد 102
  • تلفن: 09339487770

آدرس و شماره تماس دکتر روژین نیک رای

آدرس کلینیک:

  • بجنورد، حد فاصل چهارراه امیریه و مخابرات، روبروی سینما قدس سابق، جنب داروخانه دکتر قراچورلو، ساختمان آراد، طبقه دوم
  • تلفن:  058۳۲۲۲۲۳۳۴ – 09016458916

آدرس و شماره تماس دکتر مریم رحیمی

آدرس کلینیک:

  • بیرجند، خیابان شهدا، شهدا ۲، پلاک ۱۲، ساختمان پزشکان رضوان، طبقه دوم
  • تلفن: 05632239177 – 05632239188
  • نوبت دهی: تماس با 09375610309 از 8 صبح تا 8 شب

آدرس و شماره تماس دکتر لیلا باقرزاده

آدرس کلینیک:

  • تهران، شهرک غرب، بلوار فرحزادی، روبروی اریکه ایرانیان، قبل از خروجی نیایش، خیایان تربیت معلم، کوچه گلبان، پلاک 6، ساحتمان مداوا، طبقه پنجم، کلینیک درد مداوا
  • تلفن: 02188688881 – 02188688882
  • سه شنبه ها  3 تا 7 عصر

آدرس و شماره تماس دکتر محمد احمدی دستگردی

آدرس کلینیک:

  • تهران، خیابان شریعتی، بالاتر از میرداماد، کوچه زیبا، پلاک ۵۸ طبقه ۳، کلینیک دکتر فائزی
  • تلفن: 02122861659
  • چهارشنبه ها ۵ تا ۷
  • نظر آباد کرج، خیابان مطهری، جنب مسجد الغدیر، ساختمان پزشکان شفا
  • تلفن: 02645350008 – 02645358535 – 09382601894
  • پنج شنبه ها ۴ تا ۷

آدرس و شماره تماس دکتر الهام لونی

آدرس کلینیک:

  • تهران، قیطریه، خیابان شهید برادران سلیمانی، کوچه نعمتی، بیمارستان توانبخشی رفیده
  • تلفن: ۰۲۱۲۲۶۷۸۵۱۹
  • نوبت دهی: مراجعه به سایت شفاداک و جستجوی دکتر لونی و رزرو نوبت  www.shafadoc.ir
  • ویزیت بیماران: یکشنبه و سه شنبه ها ساعت 10 تا 12
  • نوارعصب و عضله: شنبه و چهارشنبه ها ساعت 10 تا 12

آدرس و شماره تماس دکتر محمد رسول نظام آبادی

آدرس کلینیک:

  • تهران، میدان ونک، خیابان صانعی (ورودی از بلوار آفریقا)، پلاک 26، مرکز جراحی محدود مریم طبقه اول، کلینیک درد آذرگان
  • تلفن: 02188856152
  • دوشنبه ها و سه شنبه ها عصر
  • تهران، خیابان خواجه عبدالله انصاری، انتهای خیابان چهاردهم، کوچه زروان، پلاک 12، کلینیک استقلال
  • تلفن: 02122866890
  • چهارشنبه ها 14 تا 15:30

آدرس و شماره تماس دکتر عاطفه جوادی

آدرس کلینیک:

  • دماوند، جیلارد، بیمارستان سوم شعبان، درمانگاه طب فیزیکی و توانبخشی
  • تلفن: ۶- ۰۲۱۷۶۳۱۹۷۸
  • یکشنبه ها و سه شنبه ها صبح
  • دماوند، ابتدای خیابان روح افزاء، روبروی شهرداری، بیمارستان حضرت فاطمه(س)، درمانگاه طب فیزیکی و توانبخشی
  • تلفن: ۸ – ۰۲۱۷۶۳۲۸۶۸۶
  • سه شنبه ها بعدازظهر

آدرس و شماره تماس دکتر آزاده قاروی آهنگر

آدرس کلینیک:

  • بابل، میدان کشوری، سرداران ۴، ساختمان پزشکان مهر، طبقه ۶، واحد ۳۰
  • تلفن: 01132288997 – 09923373644

آدرس و شماره تماس دکتر زهرا هاشمی

آدرس کلینیک:

  • زنجان، بلوار گاوازنگ، بیمارستان موسوی (شنبه ها و یکشنبه ها صبح ساعت ۹ تا ۱۲)
  • زنجان، خیابان صفا، کلینیک ویژه تخصصی و فوق تخصصی شفیعیه (دوشنبه ها عصر از ساعت ۴ تا ۸ و سه شنبه ها صبح از ساعت ۹ تا ۱۲)
  • تلفن: 0243۳۴۷۸۳۶۰ کد پزشک: 231
0 پاسخ

دیدگاهتان را بنویسید

می خواهید در گفت و گو شرکت کنید؟
خیالتان راحت باشد :)

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *